تماس با ما پرسش های شما محصولات فرهنگی
پنجشنبه ، ۲۱ فروردين ۱۳۹۳ ، ۱۸:۵۶

گره در هنرهای تزئینی-بخش ششم

نوشته شده توسط  مهدی محبوبفر
امتیاز این گزینه
(0 رأی)

عوامل موثر در آفرینش هنر و زیبا نگاری نقوش اسلامی

برای مجموعه ای موزون و هماهنگ عواملی کنار هم قرار می گیرند  و نقش آفرینی می کنند . از ساده ترین عناصر تجسمی که نقطه است تا دیگر عناصر روابطی بین آنها برقرار می شود که آنها سبب شکل آفرینی موزون و روح نواز خواهد بود از جمله تقارن – رنگ و ریتم که به شرح مختصری از آنها می پردازیم :
تقارن

طرح متقارن از راه قرینه سازی بدست می آید که در آن محور تقارن از وسط یا مرکز ترکیب می گذرد و عناصر موجود در دو جهت آن قرینه آئینه یکدیگر می باشند .

در دنیای هنر از تقارن بسیار استفاده می شود و شاید واضح ترین و چشم گیرترین آنها در هنر معماری و دیگر هنرها می باشد .در ساخت اولین بناهای بشر تقارن بکار گرفته شده است هنر اسلامی هنری تجریدی و عرفانی است و جوهره آن در قرینه سازی متجلی می شود بطوریکه در معماری اسلامی نیز این عالم تعادل بخوبی دیده می شود . در کتاب اصفهان « تصویر بهشت » در مورد تقارن در مجموعه آثار اصفهان بحث شده است نویسنده می گوید در واقع روح ایرانی مانند هر انسان دیگر مایل است به قانون جهانی تقارن که از سازمان بدن خود ما سرچشمه می گیرد گردن نهند این تقارن هم در محوریت ایوانها و هم در ترکیب نقش و نگاره های تزئینی تجلی پیدا می کند . وقتی می خواهیم تعادل را در یک اثر هنری تعریف کنیم دو گونه تعادل بیان می شود .

 





1 – تعادل متقارن 2- تعادل نامتقارن 
که تعادل متقارن نیمی از هر ترکیب بندی ممکن است بغرنج باشد که درک هنری را مشکل می سازد ولی اگر نیم دایره دیگر صورت معکوس آنرا نشان دهد کل طرح مقبول به نظر می آید بطور کلی قرینه سازی از قدیمی ترین روشهای ایجاد تعادل و عمدتا در چکیده نگاری و هنر تزئینی کاربرد دارد. « کتاب دائرالمعارف هنر روئین پاک باز »
قرینه سازی تقارنی، خشک و ریاضی وار نیست که بر ذهن سنگینی کرده و خود را بر نگاه تماشاگر تحمیل کند. در نقش و نگارهای هندسی بخصوص قرینه سازی متعادل،سیار، زیبا و فریبنده بوده و بخوبی احساس می شود. تقارن در هنر امروز خصوصا گرافیک بخوبی استفاده می شود و در شاخه هایی از آن نشانه اصل قرار می گیرد.



ریتم

تکرار منظم و هماهنگ عناصر تجسمی و طبیعی ریتم را بوجود می آورد . در کتاب ( مبانی هنر های تجسمی ) آمده ریتم عبارتست از قانون بنیادین هستی که مطابق با نظمی معین و روابطی دقیق در عالم وجود دارد بطوریکه این مورد از بدو پیدایش عالم و با طبیعت و تغییرات آن همراه بوده است . ریتم در همه زمینه های هنری مشاهده می شود مانند موسیقی – آثار تصویری و بویژه در شعر و معماری اگر بخواهیم از جمله قدیمی ترین نقوش ریتمیک نام ببریم . حجاری های تخت جمشید است که تزئینات آن گواه این مسئله است . یکی دیگر از عوامل شکل آفرینی رنگ است رنگ بر فرم می نشیند و با یکدیگر ترکیبی چشم نواز را می آفریند . هنرهای اسلامی و تزئینات آن بر پایه عناصر مادی از جمله هندسه است اما این هندسه در دستان هنرمند تبدیل بساختن نظم هستی می شود و هنرمندان با بکار بستن رنگ در این هندسه معنویت را قوام می بخشد و آنچه را که می خواهند در قالب رنگ و فرم بیان میکنند و به تعادل روح افزا دست می یابند تعادلی که برای رسیدن به خلوت دل و دریافت آنچه ماورای تمامی این مادیات است و در نهایت پیدایش راهی بسوی خدا و عرفان اسلامی .
امروزه جامعه شناسان هنر اعتقاد دارند که یکی از پایه های تقویت هنر یک سرزمین ، ایجاد عشق و علاقه به هنرهای بومی و سنتی در میان مردم هر کشور بویژه قشر جوان و پویا است و بهمین مناسبت است که ما در هر جای عالم به محض مشاهده یک تابلوی مینیاتور و یا تذهیب ، یک قطعه کاشی معرق و یا قالی با طرح های اسلیمی – گره چینی و غیره به هنر و هنرمندان سرزمین مان می بالیم و از تماشای آثار هنرهای سنتی ایران در نمایشگاههای بین المللی و جهانی غرق در افتخار و مباهات می شویم و به وجود هنرمندان و نگارگران و غیره ارج می نهیم . ازسوی دیگر هنرهای سنتی ایران بر تزئین و زیبا نگاری مبتنی است بطور کلی ویژگیهای هنرهای سنتی بخود اختصاص داشته و جنبه های معنوی و روحانی را در خود نگاه می دارند . چنین هنرهایی در هنرهای ایرانی اسلامی راز و رمز ناپیدایی دارد که برای راه یافتن به این جلوه گاه الهی چشمانی بینا – گوشی شنوا دلی بیدار و آگاه و پر حرارت می خواهد . بسیاری از عواملی که در گذشته موجب تعالی هنر ایران بوده هنوز هم موجود و فراهم است . همان تیزهوشی – ظرافت و زیبایی ، لطافت حسی و ابتکاری که قبلا اعجاز می کرده امروزه نیز در ایرانیان وجود دارد . با استعداد و ذوق هنری فراوان در جهت احیای ارزش های والای آن کوشا و آنرا حراست کنیم و از گزند هوا و هوسهای زمانه محفوظش بداریم .

افزودن نظر






کد امنیتی
بازنشانی

قدرت گرفته از جی‌کامنت فارسی ، ترجمه و بازنویسی : سی‌ام‌اس فارسی

خبرنامه

با عضویت در خبرنامه از جدیدترین مطالب و تغییرات سایت آگاه شوید.










تصویر روز

نمایش ویدئو از آپارات

بنر

آمار بازدیدکنندگان

mod_vvisit_counterامروز173
mod_vvisit_counterدیروز867
mod_vvisit_counterاین هفته1940
mod_vvisit_counterاین ماه14753
mod_vvisit_counterکل بازدیدها1234744

درباره گروه

گروه اصفهان شناسی زنده رود از تابستان 87 توسط جمعی از دوستاران و علاقه‌مندان به اصفهان، فعالیت خود را در زمینه‌ی اصفهان شناسی و معرفی میراث فرهنگی، تاریخی و هنری اصفهان آغاز نمود .
دارای مجوز رسمی از سوی فرمانداری استان اصفهان با شماره ثبت 2661

تمامی حقوق مادی و معنوی این سایت برای گروه اصفهان شناسی زنده رود محفوظ می باشد. © 1392 طراحی سایت: فناوری اطلاعات خلیج فارس